มีเงินเดือนและรายได้เสริม ต้องแยกข้อมูลอะไรให้เครื่องคำนวณภาษี

มีเงินเดือนกับงานเสริม ต้องแยกประเภทเงินได้ก่อนรวมตัวเลข ชื่องานว่า “ฟรีแลนซ์” หรือ “รับงานด้วย AI” ยังไม่เพียงพอที่จะเลือกมาตราและอัตราค่าใช้จ่าย ต้องดูสัญญาและลักษณะสิ่งที่ทำจริง

บทความนี้ใช้ตัวอย่างที่สมมติว่าตรวจประเภทเงินได้แล้ว ไม่ตัดสินว่ารายได้ออนไลน์ทุกชนิดเป็น 40(2) หรือ 40(8) เหมือนกัน

เตรียมรายได้ก่อนหักและหลักฐาน

รวบรวมค่าจ้างก่อนหักภาษี รายการที่ผู้จ่ายออกภาษีแทน หนังสือรับรองการหักภาษี และเอกสารประกอบค่าใช้จ่ายตามประเภท อย่าดูเฉพาะยอดโอนสุทธิหรือยอดถอนออกจากแพลตฟอร์ม เพราะอาจไม่ตรงกับฐานรายได้ทางภาษี

ทำไมมีวิธีที่ 2

กรมสรรพากรอธิบายว่าเงินได้ที่ไม่ใช่ 40(1) รวมตั้งแต่ 120,000 บาทต้องพิจารณาวิธีที่ 2 คือ 0.5% ของฐานที่เข้าเงื่อนไข หากภาษีวิธีนี้ไม่เกิน 5,000 บาทจะได้รับยกเว้นวิธีที่ 2 แต่ยังต้องพิจารณาวิธีที่ 1 จากนั้นค่อยนำเครดิตที่ใช้ได้มาหัก

ไม่ใช่กฎว่าใครมีงานเสริมต้องจ่าย 0.5% เพิ่มทับภาษีขั้นบันไดทุกคน

ตัวอย่างพร้อมคำตอบ

สมมติเงินเดือนทั้งปี 600,000 บาท และค่ารับทำงานที่ตรวจแล้วว่าเป็น 40(2) อีก 120,000 บาท รวม 720,000 บาท มีค่าลดหย่อนเฉพาะส่วนตัว 60,000 บาทในโจทย์นี้

1. ค่าใช้จ่ายของ 40(1) กับ 40(2) หักรวมกันสูงสุด 100,000 บาท ไม่ใช่ประเภทละ 100,000
2. เงินได้สุทธิในตัวอย่าง = 720,000 − 100,000 − 60,000 = 560,000 บาท
3. ภาษีวิธีที่ 1 = 27,500 + 60,000 × 15% = 36,500 บาท
4. วิธีที่ 2: ฐานที่ไม่ใช่เงินเดือน 120,000 × 0.5% = 600 บาท ซึ่งเข้าเงื่อนไขยกเว้นวิธีนี้
5. สมมติเครดิตภาษีที่ใช้ได้รวม 18,000 บาท เหลือชำระเพิ่ม 18,500 บาท ก่อนสิทธิอื่นที่ยังไม่ได้ใส่

อ่านผลลัพธ์อย่างไร

ตัวอย่างไม่รวมรายได้ต่างประเทศ เงินปันผล ค่าลดหย่อนเฉพาะกรณี หรือภาษีครึ่งปี รายได้ประเภทอื่นอาจใช้ค่าใช้จ่ายและมีหน้าที่ต่างกัน จึงไม่ควรเปลี่ยนชื่อรายได้ให้เข้าช่องที่ดูเสียภาษีน้อยโดยไม่มีข้อเท็จจริงรองรับ

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

• หักค่าใช้จ่ายเหมาจ่ายซ้ำสองเพดาน
• ใช้เงินสุทธิหลังแพลตฟอร์มหักรายการทั้งหมดแทนฐานโดยไม่แยก
• บวกภาษีวิธีที่ 1 กับวิธีที่ 2 ตรง ๆ
• เข้าใจว่ายกเว้นวิธีที่ 2 แล้วไม่เสียภาษีทั้งปี

ลองตรวจตัวเลขด้วยเครื่องมือ

ใช้ เครื่องมือคำนวณเปอร์เซ็นต์ ตรวจ 0.5% ของฐานที่ไม่ใช่เงินเดือนและภาษีแต่ละขั้น ส่วนการเลือกฐานและสิทธิให้ตรวจจากเอกสารหรือผู้ทำบัญชี

ทดลองแบบจำลองที่เกี่ยวข้อง

ใช้ ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา เพื่อเปลี่ยนสมมติฐานและอ่านรายละเอียดวิธีคำนวณ เลือกอัตรา ฐานเวลา และเงื่อนไขให้ตรงกับตัวอย่างก่อนเปรียบเทียบ ตัวเลขในบทความเป็นสถานการณ์เพื่ออธิบาย ไม่ใช่ข้อเสนอหรือผลรับรองเฉพาะบุคคล

แหล่งอ้างอิง

• กรมสรรพากร — วิธีคำนวณภาษีเงินได้สิ้นปี
• กรมสรรพากร — ประมวลรัษฎากร มาตรา 38–64
• กรมสรรพากร — อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

ตรวจข้อมูลอ้างอิงวันที่ 8 กันยายน 2026 ตัวอย่างตัวเลขจัดทำขึ้นเพื่ออธิบายวิธีคิด ไม่ใช่ข้อเสนอทางการเงินหรือคำวินิจฉัยภาษีเฉพาะบุคคล